Page 92 - Euroimaj 57.Sayi

ARAŞTIRMA
DOĞU AKDENIZ GERILIMINDE
Almanya

hangi rolü

oynayacak?

Almanya'nın önümüzdeki dönemde de Doğu Akdeniz krizi konusunda Türkiye'nin
tezlerine yönelik mutlak reddedici bir tavır ortaya koymayacağı muhakkak.

A vrupa tarihinin geçtiğimiz nı Gustav Stresemann Versay de bir birlik tesis ederek başarmak
Antlaşması ile dayatılan şartların
amaçlanmıştı. Gerek Fransa’nın
bin yılı Frank Kralı Büyük
Karl’ın (Şarlman) vârisi olma Almanya açısından karşılanabilir gerekse Almanya’nın rekabete
iddiasındaki Almanlar ve Fransız- olmadığından yakınarak, yakla- girerek süper güç olma perspektifi
lar arasındaki çekişmenin hikayesi şan felakete karşı, Fransa başta ortaya koymamaları bu birliğin
olarak anlatılabilir. Dönem dönem olmak üzere sistem aktörlerini ikaz varlığını mümkün kılacaktı. Buna
yükselen İngiliz ve Fransız tesiri, etmişti. Neticede Fransa savaş karşın, savaş sonrası iki farklı eko-
İtalyan Rönesansı, sürüp giden tazminatını tam olarak ödeyeme- nomik program izleyen Almanya
mezhep savaşları bu çekişmenin yen Almanya’nın Ruhr bölgesini ve Fransa farklı şekillerde gelişti.
önemine gölge düşürmez. Gerek işgal etti. Bu atmosferde yükselen Almanya izlediği sanayi programı
Kutsal Roma Germen İmparator- Alman milliyetçiliği Hitler iktidarına ile yeniden toparlanırken, Fransa
luğu gerekse Fransa, potansiyelini ve Almanya’nın Fransa’yı birkaç eski zararlı alışkanlıklarından
maksimize ederek Roma’nın vârisi günde işgaliyle sonuçlanan sürece bir türlü kurtulamamış ve refah
olma mücadelesi vermekten geri zemin hazırladı. konusunda eski kolonilerinden
durmadı. Maksadımız bir tarihsel anlatı akan zenginliğe bel bağlamıştı.
On dokuzuncu yüzyıl bu müca- ortaya koymak değildir. Aksine, or- Enerji konusunda dahi hâlâ büyük
delenin zirveye çıktığı asırdır. Na- taya koymamız gereken en önemli oranda Afrika’ya bağımlı olan
polyon’un Kutsal Roma Germen husus, Almanya ve Fransa’nın Fransa’nın, zenginliği sanayi geliş-
İmparatorluğu’nu yıkması, Sedan potansiyelini maksimize ederek mede arayan Almanya ile rekabet
Savaşı’nda Prusya’nın Fransa’yı süper güç olmasının yolunun etmesi mümkün değildi. Neticede
küçük düşürmesi ile dengelenmiş; karşılıklı bir rekabetten geçtiğini Fransa savaşın galibi, Almanya
Kayser Wilhelm’im İmparatorluk hatırlatmaktır. İkinci Dünya Savaşı ise mağlubu olmasına rağmen,
tacını Versay Sarayı’nda giymesi sonrası güç merkezi Atlantik ötesi- Avrupa Birliği’nin (AB) dümenine
ile Prusya Fransızların onurunu ne kayan Batı’nın, Avrupa ile ilgili Almanya geçti. Almanya’yı AB’nin
zedelemiştir. Bu küçük düşü- ortaya koyduğu perspektif, kıtanın “çekinik hegemonu” (reluctant
rülmenin intikamını almak için bir daha içinde savaş yaşanmaya- hegemon) olarak adlandıranların
Fransa I. Dünya Savaşı sonrası cak bir medeniyet merkezi olarak aslında altını çizdikleri en önemli
imzalanan Versay Antlaşması’na yeniden konumlanmasıydı. Bu gerçek, Almanya’nın Fransa’nın
Almanya açısından karşılanması amaçla müşterek bir Avrupa şuu- çok ötesinde bir potansiyele sahip
imkânsız maddeler koymuştur. runu meydana getirmek, bunu ise olmakla, birliğin yegâne lideri
Dönemin Alman Dışişleri Baka- Almanya ve Fransa’nın önderliğin- olduğu idi. Bu durum Fransa tara-

n 92 www.euroimaj.de 2020