Page 37 - Euroimaj-Sayi58
P. 37
KÖŞE YAZISI
bölge halkının gözünde meşruiyetin
sağlamlaştırılma çabaları bu açıdan
dikkat çekiciydi.
Siyasal meşruiyetin elde edil-
mesinin en etkili yollarından biri
devlet yöneticileri, bölgesel güçler
ya da ileri gelenler ile akrabalık bağı
kurmaktı. Kurulan sıhriyet, bölgenin
Türkleşmesi ve İslamlaşmasının da
ayrılmaz bir parçasıydı. Siyasal amaç-
la kurulan akrabalık bağı sadece
Osmanlı ailesinin erkek çocukları
üzerinden olmuyordu. Yönetici aile-
nin kızları da, Anadolu’nun değişik
yerlerinde etkili olan Türk bölgesel
güçlerinin ya da ileri gelenlerin
aile üyeleriyle evlendiriliyordu. Söz
konusu akrabalık bağının kurulduğu
düğünler, bir gösteriş yarışı halini
alıyor ve hükümdarın kuvvet ve tiyaç duyan Doğu Roma İmparatoru Süleyman destekledi.
kudretini göstermenin aracı olarak Kentakuzenos’un küçük kızı Thedora Orhan’ın oğlu Murat da (I) Bulgar
kullanılıyordu. ile de evlendi. Orhan’ın katılmadığı Kralı Şişman’ın kızı Maria ile evlendi.
İmparatorluğun kurucusu Os- düğün Silivri de Hıristiyan gelenleri- Daha sonra Doğu Roma İmparatoru
man’ın yaptığı evlilikler, imparator- ne göre yapılmıştı. Osmanlı yöneticisi Kostantin Dragas’ın bir kızını kendi-
luğun siyasal amacına hizmet etmek bu evliliğinden, Rumeli’ye yapacağı ne, diğer iki kızını oğulları Bayezit
adına kurulan ilk akrabalık örnekle- fetihler için avantaj kazanmak ve (I) ile Yakup‘a eş alarak sıhriyet bağı
rindendi. Osman’ın, etkin bir dinsel Anadolu’da ele geçirilen bölgelerde kurdu. Murat oğlu Bayezid’i ayrıca
önder olan Şeyh Edebalı’nın kızıyla yaşayan gayrimüslimler üzerindeki Germiyanoğlu’nun kızı Devlet Şah
evlenmesi onun siyasal otoritesi için hâkimiyetini sağlamlaştırmak için Hatun ile de evlendirdi. Bu evliliğin
faydalı olmuştu. Henüz kuruluş aşa- faydalandı. Orhan, evlilik yöntemini karşılığında çeyiz olarak Kütahya,
masındaki imparatorluğun yöneticisi Anadolu’daki Türk beylikleriyle olan Simav, Eğrigöz ve Tavşanlı şehirleri
olarak, bölgenin ileri gelenlerinden ilişkilerini geliştirmek için de kullandı. Osmanlılara verildi. Murat aralarında
olan bir dini otorite ile kurulan sıh- Oğlu Süleyman’ın kızını Candaroğlu yaşanan sorunları ortadan kaldırmak
riyet ve bunun sağladığı imkânların Süleyman (II)a gelin vererek kurulan için kızlarından birini Karamanoğlu
göz ardı edilemezdi. Ancak bu çıkar akrabalık Bayezit’e (I) yaradı. Onun, Alaeddin ile evlendirmişti. Karama-
ilişkisi karşılıklıydı ve Edebalı, kızıyla Anadolu beylikleri üzerine yaptığı noğulları ile kurulan akrabalıktan
evlenen Osman’dan ekonomik olarak akınını, akrabası olan Candaroğlu biri de Karamanoğlu İbrahim ile
yararlanmayı bilmiş, bir köyü geçim- Bayezid’in (I) kızı Sultan Hatun’un
lik olarak alma şansını yakalamıştı. evliliği idi.
Osman’ın, oğlu Orhan’ı Yar-Hi- Bayezid (I), Sırplarla yaptığı savaş
sar’ın Hıristiyan yöneticisinin kızıyla sonrasında Kral Lazar’ın kızı Marya
evlendirmesi de dikkat çekici bir ge- (Olivera) ile de evlenmişti. Yeni kral
lişmeydi. Orhan’ın evliliği, toprakların Lazareviç bu evlilikten cesaret alarak
genişletilmesi amacıyla yeni yerleşim savaşta yenilmiş olmasına rağmen
yerleri ve kaleler ele geçirdikçe kız kardeşinin kocasından Semendi-
bölgede kalıcılığı sağlamlaştırmak ve re’yi (Smendrevo) istemiş, Bayezid,
gayrimüslimler üzerindeki etkin- kayınbiraderinin isteğini fazlasıyla
liği arttırmak amacını taşıyan bir karşılamıştı. Semendire’ye ek olarak
girişimdi. Orhan ikinci evliliğini Doğu Güvercinliği de (Dimetoka, Gümüş-
Roma İmparatoru Andronikos (II) ile çay) Lazareviç’e verdi. Bunda karısı
Fransız eşi Anna’nın kızı olan Asporça Marya’nın da rolü vardı.
ile yaptı. Artık Orhan Doğu Roma Ankara Savaşı sonrasında başa
İmparatoru’nun damadı olmuştu. Bu geçen Mehmet de (I) Anadolu’daki
o dönem için Osmanlılar açısından hâkimiyetini tam anlamıyla sağ-
önemli bir fırsattı. Orhan’ın ayrıca lamlaştırmak ve bölgede etkinliğini
Sırp ve Bulgarlara karşı yardımına ih- arttırmak için bölgesel güçlerin
n 37 www.euroimaj.de 2021

